Mesut Tarım logosuMesutTarım
← Blog

Esfenvalerate Kullanımı ve Uygulama Dozları

Esfenvalerate Kullanımı ve Uygulama Dozları

Esfenvalerate, tarımda çeşitli böcek zararlılarına karşı kullanılan sentetik piretroit grubu bir insektisittir.

Özellikle:

  • elma içkurdu,
  • salkım güvesi,
  • fındık kurdu,
  • bazı yaprak ve meyve zararlıları,
  • bazı tarla zararlıları

gibi hedeflerde ruhsatlı kullanım alanları bulunmaktadır.

Esfenvalerate, IRAC Grup 3A – Piretroitler / Piretroitler içerisinde yer alır. Bu grubun temel etki mekanizması sodyum kanallarının modülasyonu yoluyla böceğin sinir sisteminin normal çalışmasının bozulmasıdır.

Türkiye'deki güncel BKÜ kayıtlarında hem 50 g/L Esfenvalerate hem de 200 g/L Esfenvalerate içeren ürünler ruhsatlıdır.


⚗️ Esfenvalerate Nasıl Etki Eder?

Esfenvalerate, böceğin sinir sisteminde bulunan voltaja duyarlı sodyum kanallarını etkiler.

Normal şartlarda sinir hücrelerinde uyarının iletilmesini sağlayan sodyum kanalları kontrollü biçimde açılıp kapanır.

Esfenvalerate uygulandığında bu sistem bozulur.

Basitleştirilmiş olarak:

Esfenvalerate → Sodyum kanallarının normal çalışmasının bozulması → Sinir sisteminde aşırı uyarılma → Koordinasyon kaybı → Felç → Ölüm

şeklinde özetlenebilir.

IRAC, Grup 3'ü sodyum kanal modülatörleri, 3A alt grubunu ise piretroitler ve piretrinler olarak sınıflandırmaktadır. Esfenvalerate bu grubun içerisinde Cypermethrin, Deltamethrin, Lambda-cyhalothrin ve Alpha-cypermethrin gibi aktif maddelerle birlikte yer alır.


🧪 Esfenvalerate Hangi Zararlılara Karşı Kullanılır?

Türkiye'deki güncel ruhsat kayıtlarında Esfenvalerate için farklı kültür bitkilerinde çeşitli hedefler bulunmaktadır.

Öne çıkan örnekler:

  • Elma içkurdu (Cydia pomonella)
  • Salkım güvesi (Lobesia botrana)
  • Fındık kurdu (Curculio nucum)
  • Mısır kurdu (Ostrinia nubilalis)
  • Pamuk yeşilkurtu (Helicoverpa armigera)

gibi zararlılardır.

Ancak burada çok önemli bir kural vardır:

Esfenvalerate aktif maddesinin bir zararlıya karşı ruhsatlı olması, Esfenvalerate içeren bütün ticari ürünlerin o zararlıya karşı ruhsatlı olduğu anlamına gelmez.

Örneğin güncel kayıtlarda PLAGOLD 20 EC fındık kurduna karşı ruhsatlıyken, SUNALPHA 5 EC elma içkurdu için kayıtlıdır. Dolayısıyla ticari ürün mutlaka ayrıca kontrol edilmelidir.


🏷️ Türkiye'de Esfenvalerate İçeren Ticari Ürünler

Türkiye'de farklı konsantrasyonlarda Esfenvalerate içeren ticari ürünler bulunmaktadır.

Özellikle dikkat çeken ürünler:

📊 Tablo
🧪 Ticari ürün 🏢 Firma / ruhsat sahibi Aktif madde Formülasyon
KORU-ALPHA 5 EC Koruma 50 g/L Esfenvalerate EC
SUNA​LPHA 5 EC Safa Tarım 50 g/L Esfenvalerate EC
EXCALENCE Agri Sciences 200 g/L Esfenvalerate EC
MEGATHRİN UPL 200 g/L Esfenvalerate EC
STUARD 20 EC Agromia 200 g/L Esfenvalerate EC
VEFMES 200 EC Vefa Tarım 200 g/L Esfenvalerate EC
ZICOL 20 EC — 200 g/L Esfenvalerate EC
EFDAL ZENOTRİN 200 — 200 g/L Esfenvalerate EC
BESTGOL 20 EC — 200 g/L Esfenvalerate EC
SUMİGOLD 20 EC — 200 g/L Esfenvalerate EC

KORU-ALPHA 5 EC'nin ruhsatında 50 g/L Esfenvalerate, SUNALPHA 5 EC'de de 50 g/L Esfenvalerate bulunmaktadır.

200 g/L ürünlerde ise EXCALENCE, MEGATHRİN, STUARD 20 EC ve VEFMES 200 EC gibi ruhsatlı ürünler bulunmaktadır.


⚠️ 50 g/L ile 200 g/L Esfenvalerate Arasındaki Fark

Bu bölüm özellikle önemli.

50 g/L Esfenvalerate

ile

200 g/L Esfenvalerate

aynı aktif maddedir ancak konsantrasyonları aynı değildir.

Özellik 50 g/L ürün 200 g/L ürün
Aktif madde Esfenvalerate Esfenvalerate
Konsantrasyon 50 g/L 200 g/L
Formülasyon örneği EC EC
IRAC 3A 3A
Konsantrasyon farkı 1× 4×

Dolayısıyla:

50 g/L üründeki doz, 200 g/L ürüne doğrudan uygulanamaz.

Örneğin elma içkurdu için SUNALPHA 5 EC kaydında 10 ml/100 L su verilirken, SUMIGOLD 20 EC ve HEKALFA 20 EC gibi 200 g/L ürünlerde 5 ml/100 L su kaydı bulunmaktadır.

Bu, konsantrasyonun neden mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini açıkça gösterir.


🍎 Elmada Esfenvalerate

Esfenvalerate'in önemli ruhsatlı kullanım alanlarından biri elma içkurdu (Cydia pomonella) mücadelesidir.

Burada 50 g/L ve 200 g/L ürünler arasındaki doz farkı özellikle dikkat çekicidir.

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Elma Elma içkurdu SUNALPHA 5 EC 10 ml/100 L su 7 gün
Elma Elma içkurdu SUMIGOLD 20 EC 5 ml/100 L su 7 gün
Elma Elma içkurdu HEKALFA 20 EC 5 ml/100 L su 7 gün

SUNALPHA 5 EC'nin güncel kaydında 50 g/L Esfenvalerate, 10 ml/100 L su ve 7 günlük hasat aralığı belirtilmektedir.

SUMIGOLD 20 EC ve HEKALFA 20 EC'nin güncel kayıtlarında ise 200 g/L Esfenvalerate, 5 ml/100 L su ve 7 günlük hasat aralığı bulunmaktadır.

Bu tablo Esfenvalerate ürünlerinde konsantrasyon + ürün ruhsatı + doz üçlüsünün birlikte değerlendirilmesinin neden önemli olduğunu çok iyi gösterir.


🍇 Bağda Esfenvalerate

Bağda Esfenvalerate'in dikkat çeken kullanım alanlarından biri:

Salkım güvesi (Lobesia botrana)

mücadelesidir.

Güncel BKÜ kayıtlarında 200 g/L Esfenvalerate içeren çeşitli ürünlerde:

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Bağ Salkım güvesi ZICOL 20 EC 7,5 ml/100 L su 14 gün
Bağ Salkım güvesi EFDAL ZENOTRİN 200 7,5 ml/100 L su 14 gün
Bağ Salkım güvesi BESTGOL 20 EC 7,5 ml/100 L su 14 gün
Bağ Salkım güvesi SUMİGOLD 20 EC 7,5 ml/100 L su 14 gün

Bu ürünlerin güncel BKÜ kayıtlarında 200 g/L Esfenvalerate ve 7,5 ml/100 L su dozu görülmektedir.

⚠️ Bağ yaprağı uyarısı

Bu kullanım alanında önemli bir uyarı bulunmaktadır:

Tüketim amaçlı bağ yaprağı hasadı yapılacak bağ alanlarında kullanılamaz.

Bu uyarı ZICOL 20 EC, EFDAL ZENOTRİN 200, BESTGOL 20 EC ve SUMİGOLD 20 EC kayıtlarında yer almaktadır.

Dolayısıyla üzüm üretimi ile bağ yaprağı üretimi aynı şekilde değerlendirilmemelidir.


🌰 Fındıkta Esfenvalerate

Fındıkta Esfenvalerate'in önemli ruhsatlı kullanım alanlarından biri:

Fındık kurdu (Curculio nucum)

mücadelesidir.

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Fındık Fındık kurdu PLAGOLD 20 EC 20 ml/da 14 gün
Fındık Fındık kurdu KORUALPHA 200 EC 20 ml/da 14 gün

PLAGOLD 20 EC'nin güncel BKÜ kaydında 200 g/L Esfenvalerate, 20 ml/da ve 14 günlük hasat aralığı belirtilmektedir.

KORUALPHA 200 EC için de 20 ml/da ve 14 günlük hasat aralığı kaydı bulunmaktadır.

Bu kullanım özellikle fındıkta erginlerin görülmeye başladığı dönemde mücadele programının doğru zamanlanmasını gerektirir.


🌽 Mısırda Esfenvalerate

Mısırda güncel ruhsatlı kullanım alanlarından biri:

Mısır kurdu (Ostrinia nubilalis)

mücadelesidir.

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Mısır Mısır kurdu MAJESTE 20 EC 30 ml/da 21 gün

Güncel BKÜ kaydında Majeste 20 EC için 200 g/L Esfenvalerate, 30 ml/da larva dozu ve 15 gün arayla 3 uygulama bilgisi yer almaktadır. Hasat aralığı 21 gündür.

Burada uygulama sayısı ve aralığının da ürün ruhsatının bir parçası olduğu unutulmamalıdır.


🌱 Pamukta Esfenvalerate

Pamukta Esfenvalerate için önemli hedeflerden biri:

Yeşilkurt (Helicoverpa armigera)

mücadelesidir.

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Pamuk Yeşilkurt SUNORIM 60 ml/da 7 gün

Güncel BKÜ kaydında SUNORIM 200 g/L Esfenvalerate içeriyor ve 60 ml/da larva dozunda, 7 günlük hasat aralığıyla kayıtlı. Ancak çok önemli bir bölgesel kısıtlama bulunuyor:

Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde kullanılamaz.

Bu nedenle Türkiye genelinde tek bir doz bilgisi gibi sunulmamalıdır.


📋 Esfenvalerate Ruhsatlı Kullanım Alanları – Pratik Tablo

Üreticinin yazı içerisinde doğrudan bakabileceği özet tablo:

📊 Tablo
🌱 Bitki 🐛 Hedef zararlı 🧪 Ticari ürün 💧 Doz ⏱️ Hasat
Elma Elma içkurdu SUNALPHA 5 EC 10 ml/100 L 7 gün
Elma Elma içkurdu SUMİGOLD 20 EC 5 ml/100 L 7 gün
Elma Elma içkurdu HEKALFA 20 EC 5 ml/100 L 7 gün
Bağ Salkım güvesi ZICOL 20 EC 7,5 ml/100 L 14 gün
Bağ Salkım güvesi EFDAL ZENOTRİN 200 7,5 ml/100 L 14 gün
Bağ Salkım güvesi BESTGOL 20 EC 7,5 ml/100 L 14 gün
Bağ Salkım güvesi SUMİGOLD 20 EC 7,5 ml/100 L 14 gün
Fındık Fındık kurdu PLAGOLD 20 EC 20 ml/da 14 gün
Fındık Fındık kurdu KORUALPHA 200 EC 20 ml/da 14 gün
Mısır Mısır kurdu MAJESTE 20 EC 30 ml/da 21 gün
Pamuk Yeşilkurt SUNORIM 60 ml/da 7 gün

Not: Pamuk/SUNORIM kaydında Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu için kullanım yasağı vardır. Bağdaki ürünlerin ilgili kayıtlarında tüketim amaçlı bağ yaprağı hasadı yapılan alanlarda kullanılmaması uyarısı bulunmaktadır.


🔬 Aynı Aktif Maddeli Esfenvalerate Ürünleri Karşılaştırması

Esfenvalerate'de yalnızca ticari isim karşılaştırmak yeterli değildir. Konsantrasyon da mutlaka karşılaştırılmalıdır.

📊 Tablo
Özellik SUNALPHA 5 EC KORU-ALPHA 5 EC MEGATHRİN PLAGOLD 20 EC
Aktif madde Esfenvalerate Esfenvalerate Esfenvalerate Esfenvalerate
Konsantrasyon 50 g/L 50 g/L 200 g/L 200 g/L
Formülasyon EC EC EC EC
IRAC 3A 3A 3A 3A
Ruhsat durumu Geçerli Geçerli Geçerli Geçerli
Ruhsat sahibi Safa Tarım Koruma UPL —

SUNA​LPHA 5 EC'nin güncel ruhsatı 50 g/L Esfenvalerate ve 2031'e kadar geçerlidir. KORU-ALPHA 5 EC'nin ruhsatı 2033'e kadar geçerlidir. MEGATHRİN 200 g/L, PLAGOLD 20 EC ise 200 g/L Esfenvalerate içeren ürünlerdir.


🧬 Esfenvalerate Hangi IRAC Grubundadır?

IRAC Grup 3A – Piretroitler / Piretroitler

Esfenvalerate'in temel etki mekanizması:

Sodyum kanal modülasyonu

olarak sınıflandırılır.


🔄 Esfenvalerate ile Aynı IRAC Grubundaki Aktif Maddeler

Aktif madde IRAC grubu Kimyasal grup
Esfenvalerate 3A Piretroit
Cypermethrin 3A Piretroit
Alpha-cypermethrin 3A Piretroit
Deltamethrin 3A Piretroit
Lambda-cyhalothrin 3A Piretroit
Bifenthrin 3A Piretroit
Cyfluthrin 3A Piretroit
Fenvalerate 3A Piretroit
Permethrin 3A Piretroit
Etofenprox 3A Piretroit

IRAC'ın güncel sınıflandırmasında Esfenvalerate, bu aktif maddelerle birlikte 3A grubunda yer almaktadır.


🛡️ Esfenvalerate ve Direnç Yönetimi

Burada daha önce hazırladığımız Cypermethrin, Deltamethrin ve Lambda-cyhalothrin yazılarındaki önemli nokta aynen geçerlidir.

Örneğin:

Esfenvalerate → Cypermethrin → Deltamethrin → Lambda-cyhalothrin

şeklinde aktif madde değiştirildiğinde ticari ürün değişmiş olur.

Fakat:

3A → 3A → 3A → 3A

şeklinde ilerlenir.

Yani bu, gerçek anlamda farklı bir IRAC grubuna rotasyon değildir.

IRAC, aynı etki mekanizmasına sahip insektisitlerin direnç yönetiminde aynı grup altında değerlendirilmesini önerir.

Bu nedenle direnç yönetiminde yalnızca:

“Bu sefer farklı bir piretroit kullandım.”

demek yeterli değildir.


🐝 Arılar ve Faydalı Organizmalar

Esfenvalerate bir piretroit olduğu için uygulamada hedef dışı organizmalar da dikkate alınmalıdır.

Özellikle:

  • Bal arıları
  • Yabani arılar
  • Predatör böcekler
  • Parazitoitler
  • Faydalı akarlar

mücadele programında göz önünde bulundurulmalıdır.

Özellikle çiçeklenme dönemlerinde ve arıların aktif olduğu zamanlarda ürün etiketindeki uyarılar dikkate alınmalıdır.

Gereksiz ve takvim esaslı uygulamalar yerine zararlı yoğunluğu ve ekonomik zarar düzeyi dikkate alınmalıdır.


🌡️ Sıcaklık ve Uygulama Koşulları

Esfenvalerate uygulamalarında doğru uygulama zamanı önemlidir.

Dikkate alınması gerekenler:

  • yüksek sıcaklık,
  • kuvvetli rüzgâr,
  • yağış ihtimali,
  • bitkinin gelişme dönemi,
  • zararlının gelişme dönemi,
  • çiçeklenme durumu,
  • faydalı organizmaların aktivitesi.

Özellikle yüksek sıcaklık altında gelişigüzel uygulama yapılması yerine ürün etiketindeki uygulama koşulları esas alınmalıdır.


🌧️ Yağmurdan Önce Esfenvalerate Kullanılır mı?

Esfenvalerate için bütün ticari ürünlere uygulanabilecek tek bir “yağmurdan önce şu kadar saat” kuralı vermek doğru değildir.

Ürünün:

  • formülasyonu,
  • uygulama şekli,
  • bitki yüzeyi,
  • yağışın şiddeti,
  • uygulama ile yağış arasındaki süre

sonucu etkileyebilir.

Bu nedenle yağış ihtimali bulunan dönemlerde ilgili ticari ürünün etiket talimatı esas alınmalıdır.


🧪 Esfenvalerate Başka İlaçlarla Karıştırılır mı?

Esfenvalerate içeren ürünlerin tamamının her bitki koruma ürünüyle güvenli şekilde karıştırılabileceği düşünülmemelidir.

Karışım yapılmadan önce:

  • ürün etiketleri,
  • üretici tavsiyeleri,
  • formülasyonlar,
  • fiziksel uyumluluk,
  • bitki hassasiyeti

kontrol edilmelidir.

Özellikle çok sayıda EC ürününün aynı depoda karıştırılması gelişigüzel yapılmamalıdır.


⏱️ Esfenvalerate'de Hasat Aralığı

Esfenvalerate için tek bir genel hasat aralığı bulunmaz.

Örneğin güncel kayıtlarda:

  • Elma içkurdu → 7 gün
  • Salkım güvesi → 14 gün
  • Fındık kurdu → 14 gün
  • Mısır kurdu → 21 gün
  • Pamuk yeşilkurtu → 7 gün

gibi farklı değerler görülmektedir.

Bu nedenle:

“Esfenvalerate'in bekleme süresi 14 gündür.”

şeklinde genel bir bilgi verilmesi doğru değildir.

Doğru ifade:

Hasat aralığı ticari ürün + bitki + hedef zararlı kombinasyonuna göre belirlenir.


🚜 Esfenvalerate Kullanırken En Sık Yapılan Hatalar

❌ 50 g/L ile 200 g/L ürünü aynı dozda kullanmak

Yanlış.

Konsantrasyonlar dört kat farklıdır.

❌ “Esfenvalerate ruhsatlıysa bütün ürünler kullanılabilir” demek

Yanlış.

Ruhsat ticari ürün ve kullanım kombinasyonuna göre değerlendirilmelidir.

❌ Esfenvalerate → Cypermethrin değişimini tam IRAC rotasyonu sanmak

Yanlış.

İkisi de 3A grubundadır.

❌ Bağ yaprağı uyarısını gözden kaçırmak

Salkım güvesi için ruhsatlı bazı 200 g/L ürünlerde tüketim amaçlı bağ yaprağı hasadı yapılacak alanlarda kullanım yasaktır.

❌ Bölgesel kısıtlamayı dikkate almamak

Örneğin SUNORIM'in pamuk/yeşilkurt kaydında Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu'da kullanım yasağı bulunmaktadır.

❌ Eski internet dozlarını kullanmak

BKÜ ruhsatları değişebilir.

Bu nedenle eski katalog veya forum bilgilerinden önce güncel BKÜ kaydı kontrol edilmelidir.


🧠 Esfenvalerate Kullanımında En Doğru Yaklaşım

Doğru uygulama:

Zararlıyı teşhis et

↓

Bitkiyi belirle

↓

Ticari ürünü belirle

↓

Konsantrasyonu kontrol et

↓

Güncel BKÜ ruhsatını kontrol et

↓

Dozu kontrol et

↓

Zararlının gelişme dönemini belirle

↓

Hasat aralığını kontrol et

↓

Bölgesel ve özel uyarıları kontrol et

↓

IRAC rotasyonunu planla

şeklinde ilerlemelidir.


❓ Esfenvalerate Hakkında Sık Sorulan Sorular

Esfenvalerate nedir?
Piretroit grubunda yer alan sentetik bir insektisittir.
Hangi IRAC grubundadır?
IRAC 3A.
Nasıl etki eder?
Böceklerin sinir sistemindeki sodyum kanallarını modüle ederek sinirsel iletimi bozar.
50 g/L Esfenvalerate var mı?
Evet. SUNALPHA 5 EC ve KORU-ALPHA 5 EC gibi ürünlerde 50 g/L bulunmaktadır.
200 g/L Esfenvalerate var mı?
Evet. MEGATHRİN, EXCALENCE, PLAGOLD 20 EC gibi ürünlerde 200 g/L bulunmaktadır.
50 g/L ve 200 g/L ürün aynı dozda kullanılır mı?
Hayır. Ürün konsantrasyonu ve ruhsatlı kullanım dikkate alınmalıdır.
Elmada kullanılır mı?
Evet. Bazı ürünlerde elma içkurdu için ruhsatlıdır.
Bağda kullanılır mı?
Evet. Bazı 200 g/L ürünlerde salkım güvesine karşı ruhsatlıdır.
Fındıkta kullanılır mı?
Evet. Bazı 200 g/L ürünlerde fındık kurduna karşı ruhsatlıdır.
Mısırda kullanılır mı?
Evet. MAJESTE 20 EC'nin mısır kurduna karşı ruhsatlı kullanımı bulunmaktadır.
Pamukta kullanılır mı?
Bazı ürünlerde evet; ancak ürün bazında bölgesel kısıtlamalar bulunabilir.
Cypermethrin ile aynı mıdır?
Hayır. Farklı aktif maddelerdir fakat ikisi de IRAC 3A'dadır.
Lambda-cyhalothrin ile aynı mıdır?
Hayır. Farklı aktif maddelerdir fakat ikisi de 3A grubundadır.
Deltamethrin ile aynı mıdır?
Hayır. Farklı aktif maddelerdir ancak aynı 3A grubundadırlar.
Fenvalerate ile aynı mıdır?
Aynı aktif madde değildir; ancak ikisi de piretroit/3A grubunda değerlendirilir.
Esfenvalerate'in tek bir genel dozu var mı?
Hayır. Ticari ürün, konsantrasyon, bitki ve hedef zararlıya göre değişir.
Genel hasat aralığı kaç gündür?
Tek bir değer yoktur. Kullanıma göre 7, 14, 21 gün gibi farklı süreler bulunabilir.
Bağ yaprağı üretiminde kullanılabilir mi?
Salkım güvesi için ruhsatlı bazı ürünlerde tüketim amaçlı bağ yaprağı hasadı yapılan alanlarda kullanım yasaktır.
Esfenvalerate ile Cypermethrin dönüşümlü kullanılabilir mi?
İkisi de 3A olduğu için gerçek anlamda farklı IRAC grubuna geçiş sağlamaz.

⚠️ Önemli Uyarı

Bu yazıdaki dozlar Esfenvalerate'in genel dozları değildir.

Her doz:

ticari ürün + bitki + hedef zararlı

kombinasyonuna aittir.

Uygulamadan önce güncel:

  • BKÜ ruhsatı,
  • ürün etiketi,
  • aktif madde konsantrasyonu,
  • formülasyon,
  • doz,
  • uygulama dönemi,
  • uygulama sayısı,
  • hasat aralığı,
  • bölgesel kısıtlamalar,
  • özel uyarılar

mutlaka kontrol edilmelidir.

Özellikle 50 g/L Esfenvalerate ile 200 g/L Esfenvalerate ürünlerinin dozları birbirinin yerine kullanılmamalıdır.

Aynı aktif maddeyi taşıyan iki ticari ürünün ruhsatlı kullanım alanlarının da otomatik olarak aynı olduğu kabul edilmemelidir.

MK

Hazırlayan

Mesut Kılınç

Ziraat Mühendisi · Meyve Çeşitleri Uzmanı

Çukurova Üniversitesi Ziraat Mühendisliği mezunu. Meyve çeşitleri ve yetiştiriciliğinde 18 yıllık saha deneyimi.

Uzman profili →